Türkiye’de seçim dönemlerinin en huzurlu, en sakin, kavgasız, gürültüsüz ve gerilimsiz illeri sıralaması yapılacak olsaydı Karaman birinciliği kimseye kaptırmazdı. Karaman’ın bu liderliğinin çok kıymetli olduğunun bilinmesini isterim. Seçim döneminin sükûnetini Karaman’daki hoşgörü ve demokrasi kültürünün sonucu olarak değerlendirebiliriz.
Bir büyük seçime, daha doğrusu iki büyük seçime (Cumhurbaşkanı ve milletvekilliği) sayılı günler kala, bu huzur ortamının bozulmaması ortak dileğimiz olsun.
14 Mayıs 2023 Pazar günü, Türkiye Büyük Millet Meclisinin (TBMM) 28. döneminin 600 yeni üyesinin belirleneceği seçimler yapılacak. Aynı gün Cumhurbaşkanı için de oy kullanılacak. Karaman Meclis’e 3 milletvekili gönderecek.
Ayakların Yerden Kesildiği Demler
Oldum olası politikaya yakın değilim. Gazeteci olarak, 1980’den itibaren, her seçim ve referandumda aktif görev aldım. Siyasi liderleri, onların yakınındaki ekibi, belediye başkanı veya milletvekili adaylarını takip edip gözlem fırsatı buldum. Seçim atmosferinin kişileri farklı bir ruh haline soktuğunu gördüm. Genelleme yapmak doğru olmamakla birlikte seçim dönemleri adayların ayaklarının yerden kesildiği dönemlerdir.
Şule Gürbüz’ün iki cilt ve 930 sayfadan oluşan “Kıyamet Emeklisi” adlı romanı son okuduğum kitaplardan biri. Bu kitaptaki “insan ne mal olduğunu bilir, mesele bildirmemekte” cümlesi, yıllardır aradığım bir cümle olarak karşıma çıktı.
Seçim dönemlerinde adaylar hakkında zihnime yığınla düşünce üşüşür, bunları az ve öz bir cümle halinde ifade etmekte zorlanırdım. Kıyamet Emeklisi’ndeki ‘insan ne mal olduğunu bilir, mesele bildirmemekte’ cümlesini görünce ‘işte bu!’ dedim.
Cilalı İmaj Vakti
Adaylar partilerinin, PR firmalarının veya bizzat kendilerinin hazırladığı özgeçmiş, broşür, afiş ve türlü propaganda ürünleri ile seçmenlerine ulaşmaya çalışırlar. Bu çalışmalar, adaylar hakkında nelerin gizlenip nelerin öne çıkarılacağı üzerinden planlanır. Amaç, adayların liyakat ve meziyetlerinin cilalanarak üstün nitelikli oldukları algısının seçmenlere verilmesidir. Bir tespitim de her adayın seçimi kazanacağına kesin inanmasıdır. Seçim sonuçları açıklanıncaya kadar her aday kendini herkesin önünde görür.
Henüz sosyal medya icat edilmemişken, Facebook’ta afili ve havalı fotoğraf paylaşımları yapılmazken, sinema ve ses sanatçıları hariç tutulursa, fotoshoplu fotoğraf kullananlar siyasiler ve seçim dönemindeki adaylar olurdu. Ben de 1990’larda bir parti liderinin portresini çekmiştim. Çok beğendi, izin alma nezaketi bile göstermeden, seçim kampanyasında ve afişlerde o fotoğrafı kullandı. Fotoğraflar fotoshopsuz kullanıldı. O kişi fotoshopa gerek duymayacak denli fotojenik ve yakışıklıydı.
Parti mi, Aday mı?
Büyükşehirler dışında, seçmenlerin çoğunluğu için partilerin seçim bildirgeleri ve belediye başkan adaylarının vaatleri değil, adayların kim oldukları önemlidir. Karaman gibi nüfusu az illerde bu durum daha belirgindir.
Cumhurbaşkanı seçimi için seçmenin işi kolay, çünkü aday sayısı dört. Adaylar bilinen isimler: Recep Tayyip Erdoğan, Kemal Kılıçdaroğlu, Muharrem İnce ve Sinan Oğan. Ama milletvekilliği için öyle mi? Partiler, ittifaklar, oluşumlar, ortak pusulalar derken seçmenin kafası bir hayli karışmış durumda. Tercih, eski seçimlerdeki kadar kolay değil.
Seçim gününe kadar Karaman’a ilişkin bazı gözlemlerimi ve kişisel değerlendirmelerimi içeren yazılar kaleme alacağım. İlk yazım, adaylığı ilk açıklanan isim olacak. Yani Mahmut Ünüvar…
İlklerin Adamı Olmak
Karaman’da milletvekili adaylarını ilk açıklayan parti MHP oldu. MHP, belki önceden hazırlık yaptı, belki başvuruları hızlı değerlendirdi belki başka sebepler öne çıktı. Her ne olursa olsun, MHP, aday listesiyle seçmeni bir adım önde selamladı. 6 Nisan günü saat 22:00’da kamuoyuna duyurulan MHP milletvekili aday listesi, 7 Nisan Cuma günü Yüksek Seçim Kurulu’na teslim edildi.
MHP, Karaman’da listenin ilk sırasını eski il başkanı Mahmut Ünüvar’a ayırdı. Ünüvar, Karaman’ın yakından tanıdığı bir genç esnaf. MHP’ye şıkır şıkır il başkanlığı binası kazandırmış. MHP’lilerin uzun yıllardır tanıdığı ve sevdiği bir isim.
Ünüvar, 5 Aralık’ta il başkanlığı binasında parti yöneticileriyle bir araya geldiğinde görevinden istifa ettiğini açıklamıştı. Ünüvar, ”Genel Başkanımız Sayın Devlet Bahçeli Bey’in takdir ve talimatlarıyla 2014 yılında merkez ilçe başkanı olarak başlayıp, 2019 yılında ise yine genel başkanımızın takdirleriyle il başkanı olarak devam ettiğim görevimden parti tüzüğünün 94’üncü maddesine istinaden 28. Dönem milletvekilliği seçimlerinde milletvekili aday adayı olmak niyetiyle ayrılmış bulunmaktayım” demişti.
Karaman’da ilk aday adaylığını açıklayan kişi olarak ortaya çıkan Mahmut Ünüvar, ilk resmî aday olarak açıklanan isim oldu.
Ali Baba Kuru Yemiş
Karaman’da kuru yemiş denilince hatırlanan ilk isim “Ali Baba”dır. Mahmut Ünüvar, Ali Baba kuru yemişi devralıp başka isimle yaşatan kişidir. Ünüvar, Karaman’ın sevilen ailelerinden Çelik ailesinin damadı; Ali Baba’nın yeğeni, Ahmet Çelik’in üç kızının en küçüğü olan Esma Hanım ile evli. Mahmut Ünüvar, sadece kuru yemişçilik yapmıyor. Ticari işleri arasında bakliyat alım satımı, kuru yemiş eleme-paketleme tesisi de var.
Mahmut Ünüvar, ufku ve heyecanı olan bir iş insanı. Tarım alanında ürün çeşitliliğinin artışına katkı sağlayıcı çalışmalar yapıyor. Ailesine, çocuklarına ve dostlarına muhabbetini bilmeyen yok. Hayırseverliğini de duyuyordum ve deprem bölgesine gönderdiği 3 tır yardım malzemesini duyunca, Karaman’ın cömert insanlarının sayısının artışından sevinç duymuştum.
Ünüvar’ın Bazı Vasıfları
Mahmut Ünüvar’ı takdir nedenlerimin başında, Karaman Belediye Başkanlığı kendi partisinde olmasına rağmen, belediyeye olan ölçülü mesafesidir. Dışarıdan bakıldığında, belediyenin hiçbir işine el atmadı, karışmadı, eleştiri getirmedi. Kimseyle tartışmaya girmedi. Bunlar Karaman adına güzel işler. Partisi bir bakıma iktidar ortağı; Ak Partili yöneticilerle çeliştiği bir konu olmadı, bürokratlarla ölçülü bir tavır sergiledi. Kamuoyunda rahatsızlık yaratan bir söylemi duyulmadı.
Karaman’da MHP’nin iki ayrı grup olarak ayrıştığını duymuştum. Hâlâ öyle mi, birlik, beraberlik sağlandı mı öğrenemedim. Bir nevi kol kırılır, yen içinde kalır durumu da olabilir.
Seçilme Şansı Var mı?
MHP’nin Karaman’da milletvekilliği şansı konusunda, belediye hizmetlerinin Mahmut Ünüvar lehine artı oy getireceğine inanmayanlar çoğunlukta. Ben de böyle düşünenlerdenim.
Bazı kişiler katılmasalar da Karaman, belediye yatırımlarında en kısır dönemi yaşıyor. Bakanlığın desteğine rağmen bisiklet yolu bile yapılmış değil. Kültür ve sanat yönüyle de bir durgunluk var. Kaldırım çalışmalarını ve temizlik hizmetlerini belediye yatırımı görerek mutlu olan bir kesim elbette olacak. Belediye hizmet ve yatırımda altın çağ yaşatmış olsaydı, bu durum sandıklarda MHP lehine oy patlaması yaratabilirdi. (Refahlı belediye başkanları dönemini hatırlatırım.)
Mahmut Ünüvar’ın alacağı oylarda belediye hizmetlerinden kaynaklı bir artış olacağına ihtimal vermiyorum. MHP Karaman’da milletvekili çıkaracak oy potansiyelini yakalayabilecek mi derseniz, çok zor derim. Eğer Mahmut Ünüvar, milletvekili seçilecek oyu alırsa, bu önce kişisel çabası sonra MHP sevdalısı partililerinin çalışmaları sayesinde olacaktır.
Mahmut Ünüvar, İYİ Parti’ye giden eski MHP oylarının bir bölümünü alabilirse seçilme şansını yükseltebilir. Bu ihtimalin hafife alınmamasını öneririm. Son anketler, İYİ Parti’den kaçışların arttığını gösteriyor. İYİ Parti’den kopan seçmenin ilk adresi MHP’den başka yer olmaz. Karaman’da en çok oy alan dördüncü parti konumundaki İYİ Parti’nin oylarındaki zemin kaymasının Mahmut Ünüvar lehine olacacağını söyleyebilirim. Mahmut Ünüvar’ın seçilmesi ise CHP’nin Karaman’da milletvekili çıkaramayacağı anlamına gelecek.
Ünüvar’ın bir şansı da milletvekili aday listesinin ikinci sırasındaki Turan Şener’dir. Turan Hoca, eğitimi ve nezaketiyle tebarüz etmiş bir şahsiyettir ve Karaman’da kendisine destek verecek önemli bir seçmen kitlesine sahiptir. MHP seçim sürecini iyi yönetirse, Karaman’dan bir milletvekili çıkarma şansını yakalayabilir.
Mahmut Ünüvar Kimdir
Merkeze bağlı İhsaniye köyü Topal Hacı Yörüklerinden olan ailenin ikinci çocuğu olarak 1981 yılında Alacasuluk Mahallesi’nde (Emekseven) dünyaya geldi. İlk, orta ve lise tahsilini Karaman’da tamamladı. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Muhasebe bölümünde ön lisans, Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İşletme Bölümü’nde ise lisans diploması aldı.
Ünüvar, lisans eğitiminin ardından Karaman’da iş hayatına atıldı. Ünüvar, İsmetpaşa Caddesi’nde kuru yemiş dükkanı sahibi, Buğday Pazarı’nda bakliyat alım satımı yapıyor ve Organize Sanayi Bölgesinde kuru yemiş eleme-paketleme tesisi işletiyor.
İş hayatının yanı sıra gençlik yıllarından itibaren gönül verdiği partisinin faaliyetlerini de aksatmayan Ünüvar, 2014 yılında Merkez İlçe Başkanı seçildi. Bu görevin ardından 2019 yılında seçildiği İl Başkanlığından 28. Dönem milletvekilliği seçimlerinde aday olmak üzere ayrıldı.
Karaman’ın tarihî ve kültürel değerlerinin tanıtımı adına yürütülen birçok çalışmaya destek veren Ünüvar, çeşitli yardım organizasyonlarında da aktif olarak yer aldı.
Tarım alanındaki ürün çeşitliliğinin arttırılması için farklı ülkelerden getirttiği tohumların köylerde deneme ekimlerinin yapılmasını sağladı. Çiftçilerin geleneksel ziraat kültüründen oluşan bilgi dağarcığının artırılması yönünde çalışmalar yürüten Ünüvar, Karaman’ın 28 köyünde farklı kalemlerde ürün ekimine öncülük etmiş. Ünüvar’ın, Karaman’da tarım ve damızlık küçükbaş hayvancılığın geliştirilmesi adına başlattığı Ar-Ge çalışmaları devam ediyor. Mahmut Ünüvar, evli ve 3 çocuk babası.
Not 1- 2018 Milletvekili Genel Seçiminde Karaman’da 176.732 seçmenden 160.062’si oy kullanmış, 156.204 geçerli oyun 23.501’ini MHP kazanmıştı. MHP, yüzde 15,04 oy oranıyla, oyların yüzde 16,22’sini alan CHP’nin ardından üçüncü parti olmuştu. Birinci Ak Parti 83.663 oy almış, oy oranı ise yüzde 53,56 olmuştu.
Not 2- Yakın dönemde Karaman’ın siyasi sicilini kirletmeye yönelik bazı çirkinlikleri elbette unutmuş değiliz. Benim hatırladıklarım arasında bir gazetecinin evinin kurşunlanması ile Deva Partisi İl Başkanı Mustafa Burak Demirer’e yapılan saldırı olayları var. Her şeye rağmen Karaman’da siyaset nezaket çizgisinden sapmıyor.
(Devam edecek)
AHET TEK