Günler mi hızlandı, bana mı öyle geliyor? “Aman, Ramazan gelmeden şu işleri bitirmeliyim” derken, bayram bile kanatlanıp uçtu gitti. Çocukluğumda üç günlük bayram üç haftalık tatil gibi uzun gelirdi. Şimdi yazlıkta dört ay kalıyorum, bir hafta gibi çabucak bitiyor.
Bu durumu yaşayan sadece ben değilmişim. İnsanlar yaşlandıkça zaman göreceli olarak hızlanıyormuş. ABD’nin Duke Üniversitesi Psikoloji ve Sinir Bilimi bölümünden Profesör Warren H. Meck, bu konuya kafayı takmış. (Keşke bizimkiler de bu konularda takıntılı olsalar.) Meck, bir deney yapmış. 20’li yaşlardakilerden bir grup, 60 ve üstü yaştakilerden de bir başka grup oluşturmuş. Her iki gruptan bireyleri “1 dakikayı tahmin etme” testine tabi tutmuş.
Deneklerden “1 dakika” geçtikten sonra haber vermeleri istenmiş. Kronometre ile ölçümler yapılmış. 20’li yaşlarındaki gruptakiler 55, 60, 65 saniye gibi 1 dakikaya çok yakın cevaplar verirlerken, 60 ve üstü gruptaki insanların tepkileri 75, 80 ve hatta 90 saniye olmuş.
İnsanların yaşlandıkça öznel zaman algılarında zamanın giderek daha hızlı geçtiğini hissetmeleri psikologlar tarafından belgelenmiş. Ancak bunun nedeni konusunda fikir birliğine varılmamış. Bir saatin zamanı ölçmesi ile insan beyninin zamanın nasıl geçtiğini anlaması birbirinden farklı biçimde çalışırmış.
Göz yumup açmış gibi geçiveren Ramazan ayının, hızla “zıyıp giden” Ramazan Bayramı’nın en güzel haberi Karaman’ın Kılbasan köyünden geldi. Karaman içme suyu derdine düşerken Kılbasan, mezarlığını gül suyu ile adeta tepeden yıkamış. Kılbasan’ın genç muhtarı İsmail Ceylan, çok yaman çıktı. Kılbasan’da bugüne kadar kimsenin aklına gelmeyen güzelliklere kapı açtı.
Daha geçenlerde, “Uzun dönem askerliğe giden evlatlarımızın yanında olmak ve onları desteklemek en önemli görevlerimizden biridir”, diyerek, 2025 yılı itibarıyla, her askere 10 bin TL tutarında maddi destek sağlama kararı aldıklarını açıkladı. Bu destek her yıl ekonomik koşullar ve dükkân kiralarındaki artışlar doğrultusunda güncellenecek. Ceylan, bağış toplayarak köye otobüs bile kazandırdı.
Kılbasan Muhtarı İsmail Ceylan’ın, bana bayram hediyesi olarak gelen açıklaması şöyle:
Köyümüz mezarlığında ebediyete irtihal eden büyüklerimize vefa göstermek adına, gül suyu ile güzel bir koku yayarak manevi bir atmosfer oluşturduk. Geçmişimize olan saygımızı, sadece dualarımızla değil, bulunduğumuz her mekânda güzellikleri yaşatarak da gösteriyoruz. Topraklarımızda sevgi, saygı ve birlik ruhu her zaman var olacak. Emanetlerimize sahip çıkmaya, hatıralarımızı yaşatmaya devam edeceğiz. Bu anlamlı çalışmada drone ile destek veren Bilal Kılıçarslan, Mustafa Erokutan ve Faruk Özcan’a teşekkür ederim.
Kılbasan Mezarlığında annem ve abilerim başta olmak üzere birçok yakınım var. Muhtara, ekibine ve bu güzelliğe destek verenlere gönül dolusu teşekkürler. Karaman’a temiz bir mezarlık bırakan efsane belediye başkanı Kâmil Uğurlu’yu da unutmayalım. Ottan, çöpten, bakımsızlıktan harap olmuş bir mezarlığı gül bahçesi yapıp gitti.
Yunus Emre, ne güzel söylemiş:
“Geldi geçti ömrüm benim
Şol yel esip geçmiş gibi.
Hele bana şöyle geldi
Şol göz yumup açmış gibi.”
“İki sevinci bir arada yaşadım” demek isterdim. Maalesef olmadı. Karaman’dan bir görüntü bayram huzuruma gölge düşürdü. Karaman’ın kıymeti bilinmeyen ve akıbeti meçhul nadide eseri Hatuniye benim göz bebeğimdir. Hatuniye Medresesi üzerine birçok kez yazı yazdım. Karamandan.com’da 18 Mart 2021’de çıkan yazımın başlığı şöyleydi:
“Hatuniye Medresesi’ni Konya’ya Taşımışlar(!)” İronik bir başlıktı. Bu başlığı gerçek sanıp Konyalılara küfreden, okumadan hüküm veren nice Karaman sevdalısı çıktı. Daha yakınlarda, 5 Şubat 2025’te yine Hatuniye’yi yazdım. Başlığı şöyleydi: “Hatuniye İçin Öneri: Ya İlahiyat’a Ya Kadınlara”
Hatuniye’nin bir benzeri Antalya’da da var: Karatay Medresesi. Karatay, yıllardır Antalya Büyükşehir Belediyesi tarafından kültürel etkinliklerin düzenlendiği anıt müze olarak hizmet vermekte. Bizimkisinin, belediye başkanı değişince, boynuna bukağı geçirildi. Belediye değerlendirmeyi gerekli görmeyince, Vakıflar Bölge Müdürlüğü, Hatuniye’yi üç yıl önce geri aldı. Aldı da, değişen bir şey olmadı. Önce restorasyon yapılacakmış. Karaman acele işlerden hiç hoşlanmaz. Bakın çevre yoluna: Milattan önce başladığını söyleyenler bile var(!) Kaç bakan değişti, çevre yolunda değişiklik olmadı.
Hatuniye Medresesi’nin kapısının önündeki çöpleri gördünüz mü? Sizin huzurunuz kaçmıyor mu? Kapının kilidine mi üzülsem, çöplere mi? Hadi su sorununa mazeret buldunuz, çöpler için hangi gerekçeyi uyduracaksınız? Süpürgeniz mi bitti?
Karamandan.com’da, 10 Temmuz 2023’te “Türkiye’nin En Temiz Şehri Karaman Desem…” başlıklı yazıyı boşuna yazmışım.
Bu haberi kaçırmayın Türkiye’nin En Temiz Şehri Karaman Desem… Devamını Oku
Günün Sözü: “Allah insanı iddiasından vurur.”
(İsmet ÖZEL)